Een scheiding of relatiebreuk kan grote impact hebben op de mentale en fysieke gezondheid van een medewerker. En niet alleen privé. Het is een levensgebeurtenis die ook van invloed kan zijn op de productiviteit en (mentale en fysieke) aanwezigheid op het werk.
Arboprofessionals spelen een cruciale rol in het vroegtijdig identificeren en aanpakken van deze gevolgen. Zo kunnen ze langdurig verzuim voorkomen en het welzijn op de werkvloer behouden.
Impact van scheiding: 4 niveaus
Er zijn 4 niveaus gerelateerd aan een scheiding die impact hebben op de werkvloer. Dit artikel biedt praktische tips om gesprekken en ondersteuning in elk van die niveaus te verbeteren.
1. Roze verzuim
Onder ‘roze verzuim’, of pre-absenteïsme, verstaan we vroege tekenen van stress en teruglopende productiviteit. Dit treedt op wanneer een medewerker fysiek aanwezig is op het werk maar mentaal afwezig door persoonlijke problemen, zoals relatieproblemen of een scheiding. Dit stadium is cruciaal voor vroege interventie.
Belangrijke indicatoren:
- Verminderde betrokkenheid of productiviteit
- Toegenomen fouten of concentratieproblemen
- Tekenen van vermoeidheid of emotionele stress
- Te veel met collega’s over privézaken spreken
Gesprekstips roze verzuim
a. Maak de medewerker bewust van diens verantwoordelijkheid voor de eigen vitaliteit en inzetbaarheid. Moedig medewerkers aan verantwoordelijkheid te nemen voor hun vitaliteit. Bespreek strategieën om hun fysieke en mentale gezondheid te behouden tijdens deze periode.
b. Geef duidelijke outputverwachtingen. Help de medewerker duidelijkheid te krijgen in diens werktaken. Stem de huidige capaciteiten af op realistische outputverwachtingen om overweldiging te verminderen.
c. Minimaliseer afleidingen in de werkomgeving. Adviseer om een gefocuste werkomgeving te creëren door afleidingen zoals persoonlijke e-mails, WhatsApp of onnodige pop-ups te minimaliseren. Werktijd is voor werk.
2. Kort frequent verzuim
Wanneer een medewerker zich vaker dan 3 keer kortdurend ziekmeldt, wijst dit vaak op problemen. Bijvoorbeeld met focussen of een toenemende werkdruk. Dit stadium vereist zorgvuldige aandacht om escalatie naar serieuzer verzuim te voorkomen.
Belangrijke indicatoren:
- Meer dan 3 keer ziekteverzuim zonder duidelijke medische oorzaak binnen 1 jaar.
- Problemen met focus en concentratie
- Opstapeling van taken, meer fouten en gemiste deadlines
Gesprekstips kort frequent verzuim
a. Stimuleer regelmatig overleg tussen de medewerker en de leidinggevende. Deze gesprekken moeten gericht zijn op hulp bieden bij het behouden van overzicht, het waarborgen van kwaliteit en het bieden van flexibiliteit waar nodig. Het gesprek kan gestructureerd zijn rond 4 stappen: bespreken (problemen en behoeften op tafel), afspreken (concrete afspraken maken), vastleggen (deze afspraken schriftelijk bevestigen) en reflecteren (hebben de afspraken het beoogde effect gehad?).
b. Overweeg tijdelijke aanpassingen. Zoals in werktijden en taken om de werkdruk te verlichten en de medewerker te ondersteunen bij het herstel van focus. Flexibiliteit is voor een medewerker in scheiding belangrijker dan aaneengesloten vrije tijd.
c. Stuur op pauzes. Moedig regelmatige pauzes aan om focus en energie te herstellen. Begeleid de medewerker in mogelijkheden, implementatie en verankering in het nemen van pauzes.
3. Acuut verzuimgevaar
Wanneer de situatie van de medewerker verslechtert, is er een duidelijk risico op plotselinge volledige afwezigheid door energiegebrek en stressgerelateerde klachten. Directe interventie is cruciaal om langdurig verzuim te voorkomen.
Belangrijke indicatoren:
- Duidelijke tekenen van vermoeidheid, spanning en emotionele uitputting
- Sterk verminderde productiviteit en motivatie
- Medewerker ziet ziekmelding steeds meer als de enige oplossing
Gesprekstips acuut verzuimgevaar
a. Maak samen een plan van aanpak. Werk samen met medewerker, teamleider, HR, bedrijfsarts en casemanager om een plan van aanpak op te stellen. Dit plan moet gericht zijn op het beheersen van de werkdruk en het ondersteunen van de medewerker tijdens deze stressvolle periode.
b. Zorg dat werk blijft werken. Het is belangrijk dat werk een positieve rol blijft spelen in het leven van de medewerker. Uit onderzoek van TNO komt naar voren dat werk verzuim helpt te voorkomen en kan bijdragen aan herstel. Geef richting in het gesprek op wat er wél kan.
c. Zet op korte termijn een expert in. Als de situatie ernstig dreigt te worden, is het belangrijk om snel een totaaloplossing voor werk en scheiding in te zetten. De inzet van een expert kan escalatie naar langdurig verzuim voorkomen.
4. Officieel ziekgemeld
Wanneer een medewerker officieel is ziekgemeld, is het belangrijk om ruimte te bieden voor acceptatie en herstel, terwijl de verbinding met de werkvloer behouden blijft.
Belangrijke indicatoren:
- Officiële ziekmelding en terugkoppeling van zorgverleners
- Volledige terugtrekking uit werkactiviteiten
Gesprekstips officieel ziekgemeld
a. Creëer ruimte voor acceptatie. Het is belangrijk dat de medewerker de ruimte krijgt om de situatie te accepteren en hieraan te werken zonder druk van het werk. Dit kan helpen bij een duurzamere re-integratie.
b. Houd de drempel naar de werkvloer laag. Probeer de terugkeer naar de werkvloer zo simpel en logisch mogelijk te houden. Dit kan bijvoorbeeld door geleidelijke re-integratie of door een persoonlijke benadering vanuit het team.
c. Werk met een persoonlijk plan aan herstel. Moedig de medewerker aan om te werken met een persoonlijk herstelplan dat zich richt op zelfzorg, stressreductie en het opbouwen van veerkracht. Dit kan helpen om de stap terug naar werk minder belastend te maken en duurzaam herstel te bevorderen.
Door de signalen te herkennen en met kennis van de aanpak op elk niveau, kunnen arboprofessionals de juiste ondersteuning bieden op het juiste moment. Dit helpt medewerkers hun persoonlijke crises te doorstaan zonder het contact met het werk te verliezen. Deze proactieve benadering komt niet alleen de medewerker ten goede, maar helpt ook om een gezonde en productieve werkplek te behouden.
Werk&Scheiding organiseert ongeveer elke 6 weken een gratis webinar. Deze 'powersessie' brengt verdieping op het onderwerp scheiding.
