Gawalo
  • Lees 1 maand gratis
  • Inloggen
  • Klimaattechniek
    • Afgiftesystemen
    • Hr-ketel
    • Leidingen
    • Verwarming
    • Warmtepompen
  • Energie
    • Waterstofgas
    • Biomassa
    • Energieopslag
  • Sanitair
    • Armaturen
    • Drinkwaterinstallaties
    • Kranen
    • Legionella
    • Riolering
    • Zonneboiler
  • Ventilatie
    • Balansventilatie
    • Binnenklimaat
    • Luchtbehandeling
    • Mechanische ventilatie
  • Regelgeving
    • BENG
    • Gasketelwet
    • F-gassen
  • Utiliteit
    • Onderwijs
    • Sportaccomodatie
    • Kantoorgebouw
    • Zorginstelling
  • Installatiebranche
    • Innovatie
    • CAO
    • Economie
    • Markt

Grondgebonden warmtepomp in de woningbouw: nieuw ISSO-kleintje als leidraad voor professionals

Redactie Gawalo
10 mrt. 2026
Grondgebonden warmtepomp in de woningbouw: nieuw ISSO-kleintje als leidraad voor professionals
Beeld: ISSO

De populariteit van de grondgebonden warmtepomp in de woningbouw groeit snel. ISSO speelt hierop in met een vernieuwd kleintje dat installateurs en ontwerpers stap voor stap begeleidt, van de eerste ontwerpkeuze tot ontmanteling.

De grondgebonden warmtepomp wint terrein in de woningbouw. Daarmee groeit ook de vraag naar eenduidige, actuele en praktijkgerichte kennis. ISSO speelt hierop in met het vernieuwde kleintje Grondgebonden warmtepompinstallaties in woningen. Dit compacte kennisdocument helpt professionals om de wensen van opdrachtgevers te vertalen naar technisch en economisch haalbare oplossingen.​

Meer dan alleen de warmtepomp

Een goed werkende grondgebonden warmtepomp begint niet bij het apparaat zelf. Doordachte keuzes in het ontwerp, de bron en het afgiftesysteem bepalen het succes van de installatie. Het ISSO-kleintje plaatst veelgebruikte systeem- en installatieconcepten centraal en behandelt de afstemming tussen bron, opwekking en afgiftesysteem uitgebreid. Ook energiegebruik, rendement (COP/SCOP) en comfort komen aan bod.​

Van programmafase tot ontmanteling

Het kleintje volgt de volledige projectcyclus. Per projectfase beschrijft het de relevante wettelijke eisen, kwaliteitseisen en praktische ontwerpkeuzes. Onderwerpen als drukverlies, inregelen, buffervaten, regelstrategieën en passieve koeling werkt het kleintje concreet uit. Ook de koudemiddelkeuze bij warmtepompen krijgt aandacht, net als ondersteuning bij certificering en kwaliteitsborging.​

Dimensionering en ontwerptools voor installateurs

Schema's, grafieken en voorbeeldberekeningen helpen professionals bij het maken van verantwoorde ontwerpkeuzes. Het kleintje ondersteunt bij het opstellen van een programma van eisen, het dimensioneren van de warmtepomp en de verticale bodemwarmtewisselaar, en het bepalen van vermogens en boilerinhoud. Ook het ontwerpen van afgifte- en distributiesystemen en handelingen na ingebruikname komen aan bod.​

Beeld: ISSO
Beeld: ISSO

Gebaseerd op bewezen ISSO-publicaties

Het vernieuwde kleintje bouwt voort op de gevestigde ISSO-publicatie 72 (Ontwerpen van bodemgebonden water/water-warmtepompen) en ISSO-publicatie 73 (Ontwerp en realisatie van gesloten bodemenergiesystemen). Professionals vinden het kleintje op BouwZo, het kennisplatform van ISSO voor de bouw.

Onlangs verscheen op Gawalo ook al een bericht over het vernieuwde ISSO-kleintje over lucht/water-warmtepompen in de woningbouw op BouwZo.

Lees meer over

Redactie Gawalo

Redactie Gawalo

Klimaatbeheersing 1+2

  • Profiteer van de setprijs
  • Warmtetechnieken
  • NIEUWE EDITIE: Luchtbehandeling, Ventilatie en Koeling
  • Uitgebreide kennis
  • Praktische oplossingen
Bestel nu

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 12.000 werktuigbouwkundige installatieprofessionals gingen je voor

Aanbevolen door de redactie

  • Beeld: Techniek Nederland
    Warmtepompen30 apr. 26

    Geen zwaardere aansluiting nodig voor hybride warmtepomp in bestaande woning

    Netcongestie hoeft verduurzaming niet te blokkeren, stelt Techniek Nederland in een persbericht. Een hybride warmtepomp werkt in veel woningen prima op een bestaande 1-fase aansluiting. Techniek Nederland geeft installateurs een duidelijk signaal: de oplossing zit in slim energiebeheer, niet in meer capaciteit.

  • Omkasting warmtepomp - foto WarmtepompMeesters.nl
    Warmtepompen28 apr. 26

    Omkasting en buffervat: aandachtspunten bij de installatie van warmtepompen

    Bij het installeren van warmtepompinstallaties gaat wel eens iets mis. Door het uitvoeren van inspecties kun je achterhalen waar verbeteringen mogelijk zijn. Johan Boekholt, directeur-eigenaar van Warmtepompmeesters gaat dieper in op installatiefouten en verbeterpunten. In dit laatste deel brengt hij de omkasting van de buitenunit en het buffervat onder de aandacht.

  • Een Quatt warmtepomp in Vught
    Warmtepompen23 apr. 26

    Onderhoud hybride warmtepomp vraagt om samenwerking

    Hybride warmtepompen brengen een hardnekkig probleem aan het licht: wie is verantwoordelijk voor het onderhoud? Cv-ketels en warmtepompen zijn verschillende apparaten die vaak door verschillende partijen zijn geleverd en geïnstalleerd. Het gevolg is dat installateurs en fabrikanten in sommige gevallen naar elkaar wijzen en consumenten tussen wal en schip dreigen te vallen. De oplossing is eenvoudig; er is meer samenwerking nodig tussen fabrikanten en installatiebedrijven.

  • Beeld dat gebruikt wordt in de campagne 'Zet ook de knop om' - Monkey Business Images/Shutterstock.com
    Warmtepompen20 apr. 26

    'Wie isoleert, profiteert' - maar de installateur plukt de vruchten

    Miljoenen woningeigenaren kregen in 2025 de boodschap: isoleer je huis, bespaar op energie en vraag subsidie aan. De rijksoverheid investeerde ruim 1,2 miljoen euro in de campagne 'Verbeter je huis'. Voor w-installateurs betekent dat een groeiende vraag naar warmtepompen en ventilatiesystemen. Maar hoe vertaalt die campagne zich naar de praktijk op de werkvloer?

Lees meer over dit onderwerp

  • Beeld: Nationaal Warmtefonds
    Subsidies1 mei 26

    Recordjaar voor Energiebespaarlening Warmtefonds, maar markt warmtepompen krimpt fors

    Nationaal Warmtefonds verstrekte in 2025 een recordbedrag van 506 miljoen euro aan Energiebespaarleningen, meldt het in een persbericht. Daarmee bereikte het fonds ruim 31.700 woningeigenaren, een stijging van 18% ten opzichte van 2024. Toch onthult het jaarverslag een zorgwekkende trend voor de verwarmingssector: de markt voor warmtepompen daalt fors.

  • Reveko WFN-convector levert 35% meer warmte bij lagere geluidsdruk - beeld: Duklitech
    Afgiftesystemen30 apr. 26

    Meer vermogen, minder geluid: hoe de Reveko WFN convector het afgiftespel verandert

    De Reveko WFN-convector van Duklitech haalt bij een aanvoertemperatuur van 35°C maar liefst 35% meer vermogen dan de huidige marktnorm en doet dat bovendien stiller. Onafhankelijke tests volgens EN16430 onderbouwen die claim. Voor installateurs die woningen willen verduurzamen zonder het afgiftesysteem volledig om te gooien, is dit een product dat serieuze aandacht verdient.

  • Arjen de Bruin in zijn 'mini-museum' met Euro-Index meetinstrumenten van stokoud tot hypermodern - foto: Margo van Voskuilen
    Meetinstrument22 apr. 26

    Meetinstrumenten kalibreren: eisen, procedure en certificaat

    Euro-Index kalibreert op jaarbasis tienduizenden meetinstrumenten, onder meer voor w-installateurs. In een perfect geklimatiseerd laboratorium lezen ze toestellen uit, voeren allerlei testen uit, en concluderen of het nog binnen de specificaties meet. "Kalibreren is niet altijd verplicht maar wel ontzettend verstandig!"

  • Beeld ter illustratie, vervaardigd met Copilot/AI
    Warmtepompen21 apr. 26

    Legionella en warm tapwater: de verborgen risico's van warmtepompen

    W-installateurs werken vaak dagelijks met systemen die warm tapwater leveren. Warmtepompen en zonne(stroom)boilers zijn inmiddels vaste onderdelen van dat werk. Maar hoe zit het met de legionellarisico's van deze systemen? Eric van der Blom, vakspecialist Sanitaire Technieken bij Techniek Nederland geeft aan dat dit aspect niet of onvoldoende in documentatie van leveranciers is terug te vinden en/of is afgedekt in de fabrieksinstellingen.

  • Beeld: Martin Bergsma/Shutterstock.com
    Warmtepompen20 apr. 26

    Warmtepomp aanschaffen: kopen, lenen of leasen?

    Sinds kort kun je bij Triple Solar vanaf €159 per maand een compleet pvt-warmtepompsysteem huren dat een koopprijs van €26.500 heeft. Daarmee wordt de prijzige pvt-techniek ineens voor veel meer mensen bereikbaar. Maar is 15 jaar volledige ontzorging financieel de slimste zet? We vergelijken de opties: kopen, lenen of leasen.

  • Beeld: Radiator-Outlet.nl
    Afgiftesystemen17 apr. 26

    Verticale radiator met 3 functies: Duo Hybride

    Radiator-Outlet presenteert de Duo Hybride als dé hybride radiator voor de warmtetransitie: één afgiftelichaam voor cv, warmtepomp en volledig elektrisch gebruik. De afzonderlijke functies zijn niet nieuw, maar de combinatie van watervoerende stralingsverwarming, convectorventilatoren én elektrische verwarming in één verticale radiator is dat wel. Toch roept het product ook vragen op: de fabrikant blijft onbekend, het patent is nog niet toegekend en de beloofde integratie met zonnepanelen en energieprijzen bestaat vooralsnog alleen op papier.

  • De dubbelgewonden warmtewisselaar is het hart van de Reveko boiler - beeld: Duklitech
    Warmtapwaterbereiding16 apr. 26

    Waarom de boiler bij een warmtepomp net zo belangrijk is als het toestel zelf

    De boiler is decennialang het ondergeschoven kindje in warmtepompinstallaties geweest. Rimme van der Ree, oprichter van Duklitech, doorbreekt dat patroon met de Reveko boiler. Elke ontwerpkeuze - van waterinlaat tot materiaalsoort - is gericht op een hogere COP bij het verwarmen van warm tapwater.

  • Foto: Margo van Voskuilen
    Warmtepompen15 apr. 26

    Warmtepomp trendrapport 2026: 'markt groeit, maar ingrijpende veranderingen voor installateur'

    De warmtepompmarkt groeit weer, maar het Warmtepomp Trendrapport 2026 laat zien dat er voor installateurs méér verandert dan alleen de verkoopcijfers. Nieuwe certificeringseisen, strengere regels voor koudemiddelen en een hardnekkig personeelstekort vragen om actie. Gawalo dook alvast in het trendrapport.

Mijn artikeloverzicht

Onderwerpen aanpassen

Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.

Inloggen

of maak een account aan

Eerder verschenen

  1. Triple Solar PVT-warmtepomp in NMD: 'tot 50% lagere milieu-impact dan marktstandaard'
  2. Wanneer is verwarmen met airco een goede optie?
  3. Doorbraak: warmtenetklanten mogen opzeggen voor eigen warmtepomp​
  4. Isoleren of warmtepomp eerst? Een duik in het TNO-rapport
  5. Compacte verticale radiator van Jaga kan verwarmen én koelen
  6. Reden voor optimisme in warmtenetsector: kansen voor installateurs​​
  7. Airco als verwarming: 19% van de Nederlanders doet het al
  8. W-installaties met waterstof: van pilotproject naar praktijk
  9. 'De mooiste warmtepomp van de wereld' komt uit Nederland
  10. Vernieuwd ISSO-kleintje scherpt installatieontwerp lucht/water-warmtepompen aan
  1. Installatietechnicus bij de Koninklijke Marine: verschillen en overeenkomsten met werken aan de wal
  2. Koelen met midden-temperatuur warmtenetten: flexibiliteit en hybride opties
  3. Koeling bij hoge-temperatuur-warmtenetten: beperkingen en alternatieven
  4. Warmtenetten bestaande bouw goed mogelijk
  5. Bosch zet met R290-monoblock warmtepomp nieuwe stap in all-electric segment
  6. Collectieve warmte vs individuele warmtepomp: wat is écht voordeliger?
  7. Remeha Confida warmtepomp met FlexFit: maximale installatieflexibiliteit voor elke woning
  8. Hybride warmtepomp in 2029 definitief de standaard: coalitieakkoord geeft duidelijkheid én uitdagingen
  9. MPG-berekening legt steeds meer druk op installatiesector: 'Installaties worden zwaarder belast dan nodig is'
  10. Intergas geeft prestatiegarantie bij hybride warmtepomp Xtend

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 12.000 werktuigbouwkundige installatieprofessionals gingen je voor

  • Over Gawalo
  • Nieuwsbrieven
  • Klantenservice
  • Contact
  • Digitaal magazine
  • Praktijkboeken
  • Events
  • Adverteren

Klimaattechniek

  • Afgiftesystemen
  • Hr-ketel
  • Leidingen
  • Verwarming
  • Warmtepompen

Energie

  • Waterstofgas
  • Biomassa
  • Energieopslag

Sanitair

  • Drinkwaterinstallaties
  • Kranen
  • Legionella
  • Riolering
  • Zonneboiler

Regelgeving

  • BENG
  • Gasketelwet
  • F-gassen

Ventilatie

  • Balansventilatie
  • Binnenklimaat
  • Luchtbehandeling
  • Mechanische ventilatie

Utiliteit

  • Onderwijs
  • Sportaccomodatie
  • Kantoorgebouw
  • Zorginstelling

Installatiebranche

  • Innovatie
  • CAO
  • Economie
  • Markt

Gawalo is onderdeel van VMN media. Lees in ons manifest waar VMN media voor staat. Op gebruik van deze site zijn de volgende regelingen van toepassing: Algemene Voorwaarden en Privacy en Cookie beleid | Privacy instellingen

Wij willen Gawalo elke dag verbeteren. Help je mee?

Vul het onderzoek in