Om te kunnen zeggen of een verpakking duurzaam is, moet niet alleen gekeken worden naar de milieu-impact. Van Weert legt dit uit: “Natuurlijk is de eerste intentie om alternatieven te zoeken die beter zijn voor het milieu. Maar als een duurzamere verpakking bijvoorbeeld leidt tot slechtere product verkoop of verminderde voedselveiligheid, dan sla je de plank mis. Voor een duurzame verpakking moet je dus rekening houden met alle verpakkingseigenschappen, zoals de mate van bescherming, informatie, distributie en promotie.”

In het kort betekent een duurzame verpakking volgens Van Weert: het past goed bij het product en beschermt het. Het minimaliseert ook de schadelijke effecten op het milieu en het klimaat en gebruikt niet meer grondstoffen dan nodig is (put geen natuurlijke bronnen uit). Bovendien draagt de verpakking bij aan milieuvriendelijkheid en klimaatvriendelijkheid door zaken zoals het controleren van portiegroottes, recyclinggedrag te bevorderen en hergebruik te stimuleren.

Whitepaper Verpakkingen

Om de belangrijke stappen voor het ontwikkelen van duurzamere verpakkingen in kaart te brengen, ontwikkelde Van Weert samen met het Kenniscentrum van Normec Foodcare de whitepaper 'Ontwikkeling van duurzame verpakkingen voor levensmiddelen'. Deze is via deze link te downloaden.

“We weten voor welke vraagstukken producenten komen te staan en vinden het belangrijk om deze kennis te delen met bedrijven in de levensmiddelensector. Zo werken we samen aan een duurzamere leefomgeving”, aldus Van Weert.

Kwaliteit van verpakte voedingsmiddelen

Een nieuwe verpakking heeft invloed op de kwaliteit, het uiterlijk, de houdbaarheid en soms ook de smaak van het product. Daarom moet met al deze factoren rekening gehouden worden bij het ontwerpen. Van Weert legt dit uit aan de hand van een voorbeeld: “Een duurzamere verpakking kan in het geval van groente of fruit grote gevolgen hebben voor de houdbaarheid. Zo is de vochthuishouding van het product in een verpakking met seal heel anders dan in een papieren verpakking. Veel vocht betekent een betere voedingsbodem voor bacteriën en schimmels. Te weinig vocht leidt tot uitdroging. Het beste test je dus vooraf zorgvuldig de invloed van de nieuwe verpakking op het product. Niet alleen microbiologisch, maar ook sensorisch.”

Het belang van consumentenonderzoek

Van Weert benadrukt dat de totale consumentenbeleving zeker niet vergeten mag worden in het ontwikkeltraject. “Als je veel tijd en geld steekt in een duurzamer alternatief dan wil je natuurlijk wel zeker weten dat het product ook gekocht wordt in de supermarkt. De verpakking is het eerste dat de consument ziet en is daarmee één van de belangrijkste factoren die een eerste aankoop bepalen. Met gedegen consumentenonderzoek test je of het product goed ontvangen wordt als het gaat om uiterlijk, gebruiksgemak en gebruik van claims.”

Recycle, reduce, reuse

‘Recycle, Reduce, Reuse’ staat voor drie belangrijke principes die kunnen helpen bij het verminderen van afval, behoud van natuurlijke hulpbronnen en verminderen van de milieu-impact. Samen vormen deze drie principes een krachtige strategie om milieubewustzijn te bevorderen en de impact van menselijke activiteiten op het milieu te verminderen. “Als je kiest voor een duurzamere verpakking dan is juiste communicatie naar de consument essentieel om de impact op het milieu ook echt te verlagen. In sommige landen zijn hiervoor verplichtingen vastgelegd, zoals het Triman-logo in Frankrijk en verplichte recyclinginformatie in Italië. In een aantal andere landen betreft het momenteel nog vrijwillige informatie.”

Een duurzame verpakking ontwikkelen

Voor een succesvolle marktintroductie van een duurzamere verpakking is dus een gedegen plan nodig. Van Weert adviseert om eerst het volledige verpakkingsconcept in kaart te brengen. “Leg het doel van het project en de context vooraf vast. En bepaal wie de doelgroep is voor het nieuwe concept. Selecteer duurzame grondstoffen en houd hierbij direct rekening met de eigenschappen van de materialen en de effecten op het te verpakken product. Vergeet ook niet dat het volledige proces van verwerking, verpakking en distributie gevalideerd moet worden. Zo voorkom je dat wijzigingen juist leiden tot een negatieve impact op het milieu en hogere kosten.”

Dit artikel is gesponsord door Normec Foodcare.